22 Ağustos 2017 Salı

  • 3,496 TL
  • 4,131 TL
  • 145,66 TL
  • 108.615
KOCAELİ 30°

28 HAZİRAN İZMİT'İN KURTULUŞU

28 Haziran İzmit'in kurtuluşu

20 Kasım 1918’de İzmit, İngilizler tarafından işgal edildi. 27 Ekim 1920’de şehir, Yunanlıların işgaline uğradı. 28 Haziran sabahı sadece İzmit merkezinde 312 kişi katlederek şehri ateşe verip yaktılar…

28 Haziran 2017 Çarşamba 10:11 Güncel
İzmit, Mustafa Kemal Atatürk’ün liderliğinde Anadolu’da başlayan Milli Kurtuluş Savaşı ile 28 Haziran 1921 tarihinde işgalden kurtarıldı. Her yıl 28 Haziran’da İzmit’te kurtuluş şenlikleri düzenlenmekte. Gelin şimdi  Kocaeli  tarihinin şeref  sayfalarını birlikte okuyalım.

İzmit ; Osmanlı’nın  Sancak Merkezi oluyor

İzmit; Tarihi en eski şehirlerimizden biri. Burası M.Ö. 337-357 yılları arasında Bitinya Krallığının merkezi olarak karşımıza çıkıyor. M.Ö. 74 yılında Roma’nın eyalet merkezi olmuş. M.S. 395 yılında Roma İmparatorluğu’nun ikiye ayrılmasıyla, Bizans İmparatorluğunun toprakları içinde kalmış.

1078 yılında Anadolu Selçukluları tarafından alınan Kocaeli, Orhangazi zamanında 1326-1330 yılları arasında Akçakoca tarafından Osmanlı topraklarına katıldı. Bu döneminde 1326’da ilk kaptan-ı Derya Karamürsel Alp tarafından şimdiki Karamürsel’in kıyısında ilk Türk donanması kurulmuş.

1337’de  Rumeli fatihi şehzade Süleyman Paşa, Kocaeli’nin ilk sancak beyi oldu. Bu dönemden sonra şehir, önemli bir merkez olma özelliğini gösterdi, bir çok bakımdan mamur hale getirildi. Köprü, Mektep, Medrese, Çeşme, han, hamam, Camii ve Saraylar inşa edildi.

* İstanbul’un fethi bile  Kocaeli’nden başlar.

Tarihçi Kemal Paşazade, Fatih Sultan Mehmet Han İstanbul’u fethi yolunda Kocaeli’yi bir köprü olarak kullandığını yazar. .Edirne’ye bir an önce erişmek mecburiyeti altında Sultan Mehmet hızla Bursa’ya geldiği zaman, Aşık Paşazade Venedikliler Çanakkale Boğazını kapatmışlardı yani Gelibolu’ya geçmek mümkün değildi. Çünkü o sıralar savaşacak kuvvette bir Osmanlı donanması yoktu. Fatih Kocaeli’den İzmit yolu ile İstanbul Boğazına varacaktı. diyor.

 * Fatih, Rumeli Hisarının yapımını İzmitlilere verdi.

İstanbul’un fethi hazırlıkları esnasında Fatih, Rumeli Hisarının yapımını İzmitlilere vermiş ve Mimar Muslihiddin tarafından sürdürülen bu inşaat sırasında, dağlar arasından İstanbul’a bir de şose yol yapılarak bütün işler iki ay gibi kısa bir sürede bitirilmiş. İnşaatta kullanılan kereste Kocaeli ve çevresinden getirildi. Ayrıca fetihte kullanılmak üzere donanma için Kocaeli ve Bursa’dan 30 bin Forsa küreği yaptırıldı.

* Savaş ve  Göç  yıllarında Kocaeli

Balkanlardan 93 harbiyle birlikte başlayan Anadolu’ya göçlerde Kocaeli hep önemli bir sığınma kapısı ve sahil-i selamet noktası oldu. Bu nedenle muhacirlerin çok önemli bir kısmının hatıralarında İzmit’in, çok anlamlı bir yeri var. Çünkü İzmit, savaşların türlü acılarını birebir çeken, göç meşakkatleriyle yoğrulan, sıtma ve verem gibi hastalıklarla kırıla-döküle yol alan muhacirlerin çok önemli bir bölümünün, vapurla ve trenle gelerek ilk ayak bastıkları ve Anadolu’ya doğru yolculuklarında ilk konaklama yerlerinden birisi oldu.

Açlığın, kıtlığın, yoksulluğun had safhaya ulaştığı o savaş dönemlerinde, İzmit’e ayak basan muhacirleri şehrin yönetimi ve yerli halkı içtenlikle bağrına bastı ve şehirdeki boş evler onların ilk konaklama mekanları oldu. O günleri yaşayan muhacirler, İzmit’i ve İzmit halkını hep minnetle anıyor.

   Anadolu’ya ve özellikle Kocaeli çevresine gelip yerleşen muhacirlerin ve onların çocuklarının elinde halen eskilere ait bir hayli fotoğraf, belge, eşya, tarihi elbise, koşum araçları, ziraat aletleri ve bilgiler var. Bunların bir araya toplanarak derlenmesi, bir müzede teşhir edilmesi şüphesiz çok önemli. Gecikmeler bize çok şeyler kaybettirdi. Gelecek nesillere ibret ve hatıra olabilecek nice anılar, olaylar, tarihi bilgiler git gide hafızalardan silinmekte, belgeler, fotoğraflar raflarda ve dolaplarda çürümekte.

Geçmişten geleceğe dönüp baktığımızda atalarımızdan bize miras kalan kültürel yapıdan, göç serüvenlerinden, çekilen acılardan ve daha nice olaylardan, yeni nesillere elbette ki birçok ibretler var. Yeni nesillerin kimlik gelişimlerinde, geçmiş nesillerle bağ kurabilmelerinin önemi çok büyük ve bu konuda bilimsel çalışmaları kanaatimizce kaçınılmaz kılmaktadır.

*Kurtuluş Savaşın’da Kocaeli

Kocaeli’nin tarihinde sıkıntı ve  kara günlerde  yaşandı. Tarih boyunca  düşkünlere kucak açtı, mazlumlara  barınak, göç edenlere vatan, sürgüne  uğrayanlara  sığınak oldu. Tarihe 93 harbi  ve Rus bozgunu olarak  geçen Balkan ve kafkas harbinde Rumeliden sürülen  binlerce aile Kocaeli bölgesine yerleştirildi. Karadenizde Rus işgali sırasında   Rum ve ermeni zulmünden kaçan on binlerce karadenizli Kocaeli bölgesinde yeniden yurt yuva kurdu. Karadeniz ve Rumeli kökenli kaç aile dede ve ninelerinin  göç  sırasında yaşadığı katliam ve zulümden haberi var. İşgallerde ve göç yollarında şehit olanları rahmet ve şükranla anıyoruz…..

93 harbinde Kocaeli’ye  göç edenlerin peşini sıkıntılar bırakmıyordu. Eli silah tutan vatanperver Kocaelililer Balkanlar, Çanakkale, Yemen ve Kafkasya cephelerinde  düşmana karşı yiğitçe  savaşırken  gözü yaşlı analar, bağrı yanık eşler ve öksüz  çocuklar;yıllarca  şehit haberi ve  gazi  yolu  bekledi. 7 düvele karşı yapılan 1. cihan  harbinde  Kocaeli binlerce  gencini  şehit ve esir verdi.

Kurtuluş Savaşı öncesi 20 Kasım 1918’de İzmit, İngilizler tarafından işgal edildi. 27 Ekim 1920’de de şehir, Yunanlıların işgaline uğradı. İşgalci Yunan askerleri  Kocaeli bölgesindeki yerli Rum ve Ermeni işbirlikçilerle Türkleri katledip bir çok köy ve mahalleyi yakmaya ve yağmalamaya başladı. Yağma ve katliam 27-28 haziran 1921 gecesi doruk noktasına ulaştı. 28 haziran sabahı  sadece  İzmit  merkezinde 312  kişiyi  katlederek şehri ateşe verip yaktılar…

Yunan askerlerinden  destek alan  yerli  Rum ve Ermeni çeteleri  yıllarca  birlikte yaşadığı savunmasız  ve sahipsiz türklere  karşı terör estirmeye devam ediyordu.  Gölcük,Karamürsel-Gebze ve Körfez ilçesinde savunmasız binlerce kişiyi katleden  Rumlar insanları camilere doldurup diri diri yaktılar. Rum ve Ermeni çetelerinin bu zulmünden kaç gencimizin haberi var…? Yaşanan katliam ve zulmü bile araştırmıyoruz. kaç şehit ve  esir verildiğinden haberimiz bile yok…Şehit torunları bu tarihi gerçekleri araştırıp kamuoyuna açıklamalı.. Gençlerimiz milli kültür ve tarih bilincine sahip olmalı..

Kocaeli, Mustafa Kemal Atatürk’ün öncülüğünde Anadolu’da  başlayan  Milli Kurtuluş Savaşı ile 28 Haziran 1921 tarihinde işgalden kurtarıldı. 11 Şubat 1922’de İzmit sancağı iken, Kocaeli Sancağı oldu. Her yıl 28 Haziran’da  İzmit’de kurtuluş şenlikleri düzenlenerek şehitlerimiz  rahmet ve şükranla anılıyor..

*Mustafa Kemal Atatürk, İzmit’i ziyaret ediyor.

Savaşın sona ermesinden sonra Gazi Mustafa Kemal Atatürk, İzmit’i ziyaret etti. 13 Haziran 1922 günü İzmit sancağına gelen başkomutan önce Adapazarı’na uğradı. 17 Haziran günü öğleden sonra oradan binlerce kişi tarafından İzmit’e uğurlandı. İzmit istasyonunda kendisini askeri, mülki erkan ve İzmit halkı coşkuyla karşıladı. İstasyon yukarısındaki kasra yolun iki tarafında toplananların tezahüratı ve kesilen kurbanlar arasından geçildi. Ertesi gün Fransız Gazeteci ve Fransız Hükümeti gayri resmi temsilcisi Claude Farrere de geldi, İzmitliler bu önemli konukların şerefine resepsiyon ve şenlikler düzenledi. 19 Haziran günü Gazi, yol boyunca toplanan İzmitlilerin büyük coşku ve heyecanıyla İzmit’ten uğurlandı.

Atatürk, Büyük Zaferden sonra 16 Ocak 1923’te İzmit’e tekrar geldi. İlk basın toplantısını İzmit’te düzenledi. Toplantıda hem görüşlerini gazetecilerle paylaştı hem de yapacağı devrimlerin bir kısmını anlattı. İzmit halkının sorunlarını dinleme fırsatını buldu. Burada kaldığı süre içinde Kasr-ı Hümayun’da ikamet etti. Ülkenin geleceğine ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. 19 Kasım 1938’de Mustafa Kemal Atatürk’ün naaşı, son yolculuğunda da Yavuz zırhlısıyla İzmit’e getirilerek, Gazi, İzmit halkının gözyaşlarıyla Ankara’ya uğurlandı

*Kocaeli Savaşlarda 1377 Şehit verdi..

Milli Savunma Bakanlığının Resmi kayıtlarına göre Kocaelinde, Balkan Savaşı, Birinci cihan harbi, Sarıkamış, Çanakkale, Kurtuluş savaşı, Kore savaşı, Kıbrıs barış harekatı ve benzeri savaşlarda 1377 şehit verilmiş. Savaşlara gönüllü katılanlar esir kamplarında tutsak olanlar, kaybolanlar ve hastalıktan ölenler kayıtlara girmemiş. Bunlarda dikkate alındığında şehit sayısı çok yüksek rakamlarla ifade ediliyor. Bu gün Kocaeli’nde 9 şehitlik bir şeref nişanesi olarak şehri süslüyor. Bunlardan Kocaeli Şehitliği, Terör şehitleri Anıtı, Gebze şehitliği, Şehit Yahya Kaptan Anıt Mezarı ve İstiklal Harbi şehitliği önemli şehitlikler.. Şehitlerimizi ziyaret edip ruhlarına bir fatiha okuduktan sonra bir başka şehre yol alıyoruz…

YORUM EKLE

Güvenlik Kodu

DİĞER HABERLER

ANKET

SONRAKİ HABER

Yağmur suyu hatlarına yenileme çalışması

Yağmur suyu hatlarına yenileme çalışması